Talak Süresi Muhammed Gazali Tefsiri

Talak süresiGenç kadınlar süresi‘ olarak da isimlendirilebilir.Yüce Allah bu sürede,ailenin sağlam temeller üzerine bina edilmesi ve maruz kalması muhtemel hastalık ve sıkıntılara çözüm getirme ile ilgili genel hükümler koymuştur.Bu sürenin üslubu,tamamen üzerinde uzun uzadıya düşünülmesi gereken bir konu birliğine sahiptir.Sürenin üslubu,belirli bir gerçeği ortaya koyma hususunda ayetlerin birbiriyle ilişkisi olduğuna ve bağlam bütünlüğüne işaret etmektedir.Bu süreye ilişkin benim fıkhi hüküm içeren özel bir içtihadım yoktur.Aksine sürenin tefsirine ve benim düşünceme uygun olan önceki alimlerin ictihadlarından tercihte bulundum.

  • Kim bu görüşüme karşı gelirse,benim fikrime karşı geldi diye onu kötüleyecek değilim.

Sürenin hemen başında,İslam ümmetinin önderi ve hidayet rehberi olan Peygamber’e bir hitap bulunmaktadır.Ümmetin tüm bireyleri arasında yaygınlık kazanan bir iş hususunda Peygamber’e yöneltilen hitaplar , o işlerin önemli olduğuna ve onların bireysel olmaktan çıkıp toplumsallaştığına işarettir.

Boşanmanın,bu eylemi gerçekleştiren erkeği aşarak onun eşine,çocuklarına ve ailelerine kadar ulaştığı bir gerçektir.İşte bu yüzden haksızlık ve zulme kapı aralayacak bireysel bir seçim olmasın diye boşanmanın kurallarını belirlemek gerekir.

Buradan yola çıkarak şunu söyleyebilirz ki :Şari (Hüküm koyan) boşanmada belli bir vakit tayin etmiştir.Hayız ve nifas halinde,temizlendikten sonra da hanımıyla birlikte olduysa boşanma caiz değildir.Ayrıca boşanma esnasında iki şahidin hazır bulunması gerekir.Kadın,boşanma lafzını işittiğinde,kocasının evinde kalması gerekir.Çünkü duymuş olduğu bu boşanma lafzı evlilik hayatını ortadan kaldıran bir durum değil,onu bitirmeye yönelik bir uyarıdır.Bu sebeple kadının eşinin evinde kalması isteniz. Kimbilir boşanmaya götüren koşulların değişmesiyle birlikte evlilik hayatı da yeniden başlar.Öfke ve kızgınlık esintileri,iki üç ay zarfında uyuşma ve birlikte yaşama isteklerine galebe çalabilir.İşte bu ayetin anlamı bu gerçeği ifade etmektedir:

  • Ey Nebi ! Kadınları boşadığınız zaman iddetleri vaktinde boşayın ve o iddeti sayın.Rabbiniz olan Allah’tan korkun. -Apaçık bir hayasızlıkta bulunmaları hali dışında- evlerinden dışarı çıkarmayın,onlar da çıkmasınlar.İşte bunlar Allah’ın sınırlarıdır.Kim Allah’ın sınırlarını aşarsa şüphe yok ki kendi kendisine zulmetmiş olur.Bilemezsin,belki Allah bundan sonra bir eş peyda ediverir (Talak’1)

Gaybe inanmanın ve Allah’ın takvasıyla dirilmenin,ayetler ve fıkhi hükümler arasında tekrarlandığını mülahaza ettim.Allah’a dayanmanın güçlüğü ve reel işin egemenliği üzerine etkin olan ailevi krizler ancak böyle çözümlenebilir.

  • Kim Allah’tan korkarsa (Allah) ona bir çıkış (yolu) yaratır (Talak’2)

Vahyi Kerim,bollukta ve darlıkta infak etmenin ayrıntılarına,süt emzirme ve başka durumların açıklamalarına değinmiştir.Burada Yüce Allah’ın,boşanmayı yıkım olan sosyal bir felakete dönüştürmeyi istemediği ve Müslümanların edeplerini yitirmemeleri ve bu işi devam ettirmeleri gerektiği hususunda İlahi bir irşad olduğu aşikardır.

Bütün bunlara rağmen boşanma,Müslümanların uygulayageldikleri gibi,moral bozukluğunu gerektiren bir durum ile alakalıdır.Fıkhi yönden boşanma ise,bidi talaki kabul ile vuku bulur.Küçük düşüren boşanma koşulu ile şartlı boşanma yaygınlık kazandığı gibi yemin de boşanmada yaygınlık kazanmıştır.

Şaşkınlık gerektiren boşanma fıkıh kitaplarında pek nadir kaleme alınmıştır.Avrupalılar hala boşanmanın kolaylığına kaçıyorlar ve bize göre kabul edilmeyen bir bakış açısıyla istikrarsız bir şekilde sınırlarını belirliyorlar.Bu tür boşanma kolaylığı,İslam’ın tanımadığı,insanları yıpratan bir istikrarsızlıktır.

Nebevi sünnetin,temizlik halinde,bir köşeye çekilme ve şahit getirme olarak çerçevesini belirlediği bir tarzda boşanmanın olması neredeyse mümkün olmadığı gibi herhangi bir kadının boşanmayı duyması ve evde kalması adeta mümkün olmamaktadır.

Söz ve vasıtalarla çıplaklığını ortadan kaldırmak için açık olan ailelerin gidişatını gözetleyen fakihler pek çoktur.

Bu durum,artık açıkça İslam’ın saygınlığına ve risaletinin yayılmasına zarar verir hale gelmiştir.İslam düşmanları ise,geniş çapta bundan yararlanmışlardır.Bu yüzden ben,sürenin ikinci yarısının birinci yarısını tamamladığını,birbiriyle ilişkili olduğunu ve bizim ümmeti,boş olan boşanma hükümleriyle uyardığını düşünüyorum

Bunun için yüce Allah şöyle buyuruyor:

‘Rabbinin ve resullerinin emrine karşı baş kaldıran nice ülke halkı vardır ki onları en şiddetli bir hesaba çekmiş ve onları görülmemiş bir azapla azaplandırmışızdır.Sonunda onlar yaptıklarının cezasını tatmış oldular.İşlerin sonu da hüsran oldu (Talak’8-9)’

Okur,boşanma hükümleri hususunta Yüce Allah’ın şu açıklamasını bir düşünmeli:

‘İşte bu,Allah’ın size indirdiği emirdir.Kim Allah’tan korkarsa onun günahlarını örter ve mükafatını büyütür (Talak’5)’

Bunun ardından şu ayeti düşünmeli:

‘Nice kent var ki Rablerinin ve O’nun elçilerinin emir(ler)ine başkaldırdı (Talak’8)’

Ayetin genel akışı birbiriyle bağlantılı ve emir algısı birdir.Allah’ın vahiyy ve hidayet ile şereflendirdiği ümmetin,ifrata düşmesi,abesle iştigal etmesi ve toplumun da aile düzenini geçersiz kılması caiz değildir.

Ve yine bu ümmetin,davet ve risaleti yayma yolunda İslam’ı kötü tatbik ederek ve hükümlerini yersiz uygulayarak sarp yokuşlar karşısında tökezlemesi caiz değildir.

Son olarak süre,kendisini bilmemiz için Allah’ın evreni yarattığına ve kendisine uymamız için vahyi indirdiğine işaret eden şu ayet ile son bulmuştur:

‘Allah yedi gökleri ve yerden de onlar gibisini yaratandır.Buyruğu bunlar arasında iner durur.Allah’ın gerçekten her şeye kadir odluğunu ve muhakkak Allah’ın ilmi ile her şeyi kuşatmış olduğunu kesinlikle bilesiniz diye (Talak’12)’

Her Müslümanı,yaptığım açıklama ışığında bu Talak Süresi’ni yeniden okumaya çağırıyorum.Belki orada kendisine yol gösteren ve daha yararlı olan bir şey bulur.



Kaynak = Muhammed Gazali / Kur’an’ın Konulu Tefsiri / bkz = 759…762

Okuduğunuz Makaleyi Paylaşmak İster Misiniz?
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.