Rızkın Kısımları

Rızkın Kısımları Ve Çeşitleri



Mazmun Rızık=Bu,-diğer sebeplere muhtaç olmadan vücudun dik durmasına yetecek miktarda olan gıdadır.Allah (c.c) bu nevi rızkı kuluna mutlaka verir.Şer’i ve akli delille bu nevi rızka kişinin tevekkül etmesi vacibtir.Çünkü Allah (c.c) kendisine itaat etmemizle bizi mükellef kıldı.O halde bize mükellef kıldığı şeyi yerine getirmemiz için vücudu dik tutacak kadar rızkı tekellüf etmiştir.

  • Bazı Keramiyye şeyhleri bu hususa güzel bir söz söylemişlerdir:
  • Hikmetin üç sebepten dolayı Allah’ın (c.c) kullarına rızıklarını vermesi vacibtir.

Birinci Sebep=O,Rabdır.Biz ise kuluz.Köleler efendisinin hizmetçisi olduğu gibi,onların geçimlerini te’min etmek de efendilerilerinin üzerine lazımdır.

İkinci Sebep= Allah (c.c) kulları rızka muhtaç olarak yaratmıştır.Fakat rızıklarını isteme yollarını onlara öğretmemiştir.Çünkü onlar,neyin kendilerinin rızkı olduğunu,nerede olduğunu ve ne zaman geleceğini bilmezler ki,bizzt yerinden onu alsınlar ve vaktinde ona kavuşsunlar.

O halde Allah’ın (c.c) rızık hususunda ihtiyaç miktarı rızka onları ulaştırması gerekir.

Üçüncü Sebep=Allah (c.c) kullarını ibadetle mükellef kılmıştır.Rızık aramak ise kulları bundan meşgul eder.O halde ibadet yapabilmeleri için onlara ihtiyaçlarını giderecek rızkı vermesi vacibtir. Keramiyye’nin bu sözleri -ilk bakışta doğru gibi görünmesine rağmen- rububiyetin sırrına vakıf olmayanların sözüdür.Kulların rızkını vermek Allah (c.c) üzerine vacibtir demek sapıklıktır.Bu sözün bozuk olduğunu kelam ilminde izah ettik.Şimdi asıl maksadımıza dönelim.

Mazmun Rızık=Bu,herkesin giyeceği,içeceği ve yiyeceği şeylerde Allah’ın (c.c) taksim ettiği ve levh-i mahfuzda muayyer zamanda ve takdir edile miktarda yazdığı rızıktır.

Bizatihi yazılan şey ne artar,ne eksilir,ne vaktinden önce ve ne de vaktinden sonra gelir.Nitekim Hz Peygamber (s.a.v) şöyle buyurmuştur:’

Rızık taksim edilmiş ve bu iş bitmiştir.Ne takva sahibinin takvası onu artırır ve ne de kötü kişinin kötülüğü onu eksiltir.

Memluk Rızık=Bu herkesin dünya malından Allah’ın (c.c) takdir ve malik olmaları için taksim etmesiyle malik oldukları rızıktır.Bu da Allah’ın (c.c) rızkındandır.Allah (c.c) şöyle buyuruyor:Size verdiğimiz rızıktan (hak yolunda) harcayınız (Bakara’254). Yani sizi malik kıldığımız şeylerden infakda bulunun demektir.

Mev’ud Rızık=Bu da takva sahibi olmaları şartıyla Allah’ın (c.c) muttaki kullarına,zahmet çekmeksizin,helalinden vadettiği rızıktır.

Allah (c.c) şöyle buyuruyor:

Kim Allah’dan (c.c) korkarsa,(Allah) ona bir çıkış yeri ihsan eder.Onu hatır ve hayaline gelmeyecek bir cihetden de rızıklandırır (Talak’2-3)



Kaynak= İmam Gazali / Abidler Yolu -Minhacü’l Abidin- / bkz:178…180

Okuduğunuz Makaleyi Paylaşmak İster Misiniz?
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.