Kuran Yurdu

Muamele Ve Marifet İlmi

    Bunlar içinden aldananlar da bir kaç fırkaya ayrılır. Bir bölümü dini ve akli ilimler toplamış, onlar üzerinde araştırma yapmış, onlarla uğraşmış iken, organlarını ihmal edip, onların isyan etmelerine engel olup amel ile terbiye etmemişlerdir. Böyleleri ilimlerine aldanmışlar ve ilimleri sebebiyle kendilerine azap edilmeyeceklerine inanmışlardır. Onlar kendilerinin başkalarına şefaatçi olacaklarını, kerametleri dolayısıyla günah ve işledikleri hatalardan dolayı sorumlu tutulmayacaklarını zannetmişlerdir ki, bunlar gururlu ve aldanmış kimselerdir. Eğer onlar kalb gözü ile bakıp, ilmin muamele ve keşif ilimleri olmak üzere ikiye ayrıldığını bilebilseler, mükaşefe ilmi ve marifet ilmi diye adlandırılan ilmin, Allah ve onun sıfatının ilmi olduğunu bilirler.

    Muamele İlmi İse; Helali haramı, güzel ahlakı ve kötü huyları ile bunlardan kurtuluş yollarını gösteren ilimdir. Muamele ilimlerinin hepsi bütün olarak ameller için gereklidir. Amele ihtiyaç hissedilmeseydi muamele ilimlerinin hiç bir değeri ve fonksiyonu kalmazdı. Kendisiyle amel yapılmak istendiği halde amel yapılmayan ilmin kıymeti olmaz.

    İbadetlerin neler olduğunu, nasıl yapılacağını bildiği halde yapmayan, nelerin günah kazanmaya sebep olduğunu bilmesine rağmen onlardan sakınmayan, iyi ve güzel hasletlerin neler olduğunu bildiği halde iyi huy sahibi olmayan çalışmayan ve kötülüklerden kaçınmayan da böylece aldanmıştır.

    Yüce Allah buyuruyor ki; Kendini tezkiye eden (yücelten) mutluluğa ermiştir (1)

    Allah bu ayette tezkiyeyi bilen, yazan,kurtuluşa erdi buyurmadı da,nefsini tezkiye eden mutluluğa erdi buyurdu.

    Burada şeytanın seni şu yolla yanıltması mümkündür. Şeytan ilim sevabı çeker der ve alime ilmin üstünlüğü konusunda gelen rivayetleri ona okur ve onu kandırır. Eğer o adam gururlu veya bunak ise şeytanın kendisine söyledikleri isteklerine uygun düşer. Buna güvenir ve ameli terk eder. Eğer aklı başında bir kimse ise, şeytana şöyle karşılık verir;

    Sen bana devamlı olarak ilmin üstünlüğü konusunda gelen haberleri söylüyor, günahkar alimler hakkındaki cezaları unutturmaya çalışıyorsun.

    Yüce Allah buyuruyor ki; Onun benzeri köpeğin benzeri gibidir (2)

    Yüce Allah buyuruyor ki; Kendilerine Tavrat’la amel teklif edildikten sonra, onunla amel etmeyenlerin hali ,ciltlerle kitap taşıyan eşeğin haline benzer (3).

    Allah bilgisi ile amel etmeyen alimleri, köpekle merkebe benzetiyor. Alim için kepazeliğin bundan daha büyüğü olabilir mi?

    Peygamberimiz buyuruyor ki; İlmini fazlalaştırdığı halde hidayetini çoğaltmayan kimse, yalnızca Allah’tan uzaklaşmış olur, başka bir şey yapmış olmaz

    İslam büyüklerinden Ebu’d-Derda diyor ki; ‘Bilgisize bir defa yazıklar olsun. Allah dileseydi onu alim yapardı. İlmi ile amil olmayan alime yedi kere yazıklar olsun’. İlmi onun aleyhine delildir demek istiyor

    Şekil ve cisim itibariyle bazı insanlar aslandan korkmayabilir. Çünkü onun hakkında bilgisi sadece aslanın sureti ve ismidir. Onun yırtıcılığını ve kuvvetini bilmemektedir.  Aslanın gücünü, kuvvetini bilen elbette korkar. Allah’ı bilen insan, onun bir çırpıda bütün alemleri yok edebileceğini de bilir. İstediğine sonsuza dek azap edeceğini, kendisinin de o kullardan olacağı endişesi ile korkar.

    Yüce Allah buyuruyor ki; Allah’tan kullarımın içinde yalnızca ilim sahipleri (hakkıyla) korkar (4).

    İslam büyüklerinden Murre diyor ki; Fakih, kat’i surette idarecilik ve dalkavukluk yapmaz. İnsanlara Allah’ın hükümlerini bildirir, kabul etseler de etmeseler de Allah’a hamdeder. Şu halde fakih; Allah’ın emir ve yasaklarını öğrenen, Allah’ın sıfatlarını bilen, hangi şeyden hoşlanıp hangisine gazap ettiğini öğrenip gerekeni yapan kimsedir.



    Kaynak= İmam Gazali / İhyau Ulumi’d-Din / C:3 / bkz:1063-1066

    (1-Şems Süresi’9);(2-A’raf Süresi’176);(3-Cuma Süresi’5);(4-Fatır Süresi’28);

    Okuduğunuz Makaleyi Paylaşmak İster Misiniz?
    ZİYARETÇİ YORUMLARI

    Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

    BİR YORUM YAZ

    This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.