Kuran Yurdu

Cahillik | Bilgisizlik = Aldanmak

    Yüce Allah buyuruyor ki; O halde sakın dünya hayatı sizi aldatmasın ve sakın şeytan sizi Allah’a güvendirmesin (Lokman 33). Fakat siz kendinizi nifaka soktunuz ve helak ettiniz. Mü’minlere felaket beklediniz. Allah’ın emri gelinceye kadar şüphelendiniz ve uzun ömür hülyası sizi kandırdı.Sizi bir de Allah’a karşı aldatıcı şeytan kandırdı (Hadid 14)

    Bu ayetler gurur konusunda yeter de artar. Sevgili Peygamberimiz buyuruyor ki; Akıllı insanların uyumaları da yemeleri de ne güzeldir. Onlar ahmakların uykusuz kalmasına ve çalışıp gayret etmelerine nasıl olur da aldanırlar? Takva sahibi olanların zerre kadar olan ameli ve bilgileri,aldananların yer dolusu ibadetlerinden daha iyidir.

    Akıllı insan nefsini tecrübe edip ölümden sonra ki hayat için çalışandır. Ahmak da nefsinin isteklerine tabi olup Allah’tan ümitlenen kimsedir.

    İlmin üstünlüğü ve bilgisizliğin kötülenmesi konusunda gelen bütün rivayetler aynı zamanda gururun kötülenmesine de delil teşkil eder. Çünkü gurur, bir nevi bilgisizliktir. Bilgisizlik, herhangi bir şeye olduğu şeklin tersine inanmaktır. Gurur da bilgisizliktir, fakat her bilgisizlik gurur ve aldanma değildir. Gurur ve aldanma; bir aldandığı yer, diğeri de aldanıldığı şey olmak üzere iki nesne ister. Bilmeden inandığı şey isteğine uygun olduğu zaman ve bilgisizliğe sebep de şüphe ve hayal olursa,esasta delil olmadığı halde, o bunu delil olarak görüp kabul ettiği an,bilgisizlik gurur olur.

    Demek oluyor ki; gurur isteğine uygun şeylerde nefsin sakinleştiği ve şeytanın kandırması ile yaradılışın meylettiği şeylerdir. Bozuk bir vehim ile el’an veya gelecekte böyle şeylerin iyi olduğunu zannedenler, gururlu olmuş ve aldanmışlardır. Bu gururun en büyük şekli, inkarcıların, isyancıların ve bozguncuların gururudur. Bir şimdi bunu bir örnekle izah edelim;

    İlk örnek kafirlerin aldanmasıdır. Onların bir bölümünü dünyalık, bir bölümünü de şeytan kandırmıştır.

    Dünyalığın kandırdığı kafirler şöyle diyorlar;

    Peşin veresiyeden her zaman iyidir, dünya peşin ahiret ise veresiyedir. Öyle ise dünya ahiretten daha hayırlıdır ve de hayırlı olanın tercih edilmesi gerekir yine; kesin bilgi şüpheden iyidir. Dünya zevkleri kesin, ahiret ise şüphelidir. Kesin bilgimizi şüpheye değişemeyiz.
    Onların bu sözleri İblis’in şu bozuk mukayesesine benziyor;

    “(İblis dedi ki) Ben ondan daha hayırlıyım.Beni ateşten onu (ademi) ise topraktan yarattın (Sa’d 76)

    “Onlar ahirete karşılık dünya hayatını almışlardır.Bu sebeple onlardan azab kaldırmayacak, onlara yardım da olunmayacaktır (Bakara 86)

    Böyle aldanmanın çaresi iman veya burhandır. Sadece iman ile doğrulamaya gelince;

    Yüce Allah buyuruyor ki;

    Sizde olanlar biter ama Allah katında olan şeyler bakidir, kalıcıdır (Nahl 96)

    Allah katında olan şey hayırlıdır (Kasas 60)

    Ahiret hayatı hayırlı ve kalıcı (baki) dir (A’la 17)

    Dünya hayatı aldatıcı menfaatten başka bir şey değildir (Al’i İmran 185)

    Sakın dünya hayatı sizi aldatmasın  (Lokman 33)

    Resulüllah bu ayetleri kafirlerin bir çoğuna okumuş ve onlar başka delil aramadan bu ayetleri ve Resulünü doğrulamışlar ve inanmışlardır.

    Diğer bir bölümü de şöyle dediler;

    Doğru söyle sen sahiden Peygamber misin?

    Peygamberimiz (s.a.v);

    Evet Peygamberim dedi.

    Bu söz üzerine inandı ve başka delil aramadılar.

    Bu halkın imanıdır. Böylece aldanmaktan kendilerini kurtardılar. Bu doğrulama şekli oyun ile okul arasında ayırım yapamayan çocuğu velilerinin ‘Okul oyundan daha iyidir’ demelerine ve çocuğunda buna inanmasına benzer.



    Kaynak= İmam Gazali / İhyau Ulumi’d-Din / C:3 / bkz:1043-1045

    Okuduğunuz Makaleyi Paylaşmak İster Misiniz?
    ZİYARETÇİ YORUMLARI

    Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

    BİR YORUM YAZ

    This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.