Allah’ın Tecellisi Üzerine

Çocuğu,anne karnında kat kat karanlıklar içinde yaratmış olması Allah’ın lütfundandır.Allah cenin’i orada yaratır,muhafaza eder, doğuncaya kadar göbek vasıtasıyla besler.Doğduğu zaman da memeyi ağzına alıp emmesini ilham eder.Çocuk doğar doğmaz,gecenin karanlığında da olsa,görmeden ve öğretilmiş olmadan hemen memeye yapışır,emmeye başlar.

İşte bu da Allah’ın bir lütfudur. Hatta kuluçka neticesinde kıvama gelmiş yavruya yumurtayı yırtıp çıkaran,çıkar çıkmaz da taneleri devşirmeyi ilham eden Allah’dır ve bu da O’nun bir lütfudur.Yeni doğan bir çocuğun büyüme çağında onun üzerinde şanı yüce olan Allah’ın daha nice lütufları vardır.Doğumu takip eden ilk aylarda dişlerini yaratmaz.Ta ki memeyi rahatlıkla emebilsin.

Çünkü o çağda onun gıdası sadece sütdür.Artık südün haricinde gıda alabileceği zamana gelince,dişleri çıkmaya başlar.Çünkü yemeğe ihtiyaç hasıl olmakda,mideye yavaş yavaş pişmiş yemeklerin girmesi gerekmektedir.İşte alınan bu yemeklerin çiğnenebilmesi için dişler bitmeğe başlar.Ya o dişlerin farklı şekillerde yaratılması…

Kimisi yemeği çiğneyip övütme vazifesini görsün diye enli yaratılır.Azı dişleri böyledir.Kimisi,kesme vazifesini görsün diye bıçak gibi keskin yaratılır.Ön dişler böyledir.Kimiside kırma işini yapsın diye sert ve sivri yaratılır.İki ön yanlardaki dişler böyledir.Bütün bunlar Allah’ın birer lütfudur.Bunlardan başka;

En büyük gayesi konuşmak olan dil de,ağızda yemeği sağa-sola götürmek için birer kürek vazifesini görür.Kulun zahmetsizce yutduğu bir lokma hususunda Allah’ın ona olan lütfu sayılmaya kalkılsa tamamı sayılamaz.Zira yenilen bir lokmanın o hale gelmesine kadar sayısız insanın ona emeği geçmektedir.Toprağı sürenler,ekenler,sulayanlar,bakanlar,biçenler,toplayanlar,temizleyenler,öğütenler, yoğuranlar,pişirenler… bu cümledendir.Sözün kısası;

Allah işleri idare etmesi bakımından Hakem,onları icad etmesi bakımından Cevvad,tertip edip düzene koyması bakımından Musavvir,her bir şeyi yerli yerince koyması bakımından Adl,hadiselerde rıfkın en ince noktalarını dahi terketmeyip kullarına lütfetmesi bakımından da Latif‘dir.

Bu fiillerin hakikatini bilmeyen,O’nun isimlerinin hakikatını bilemez



Kaynak=  İmam Gazali / İlahi Ahlak elmaksadül’esna şerh-u esmaillahil’husna) / bkz:196-197

Çevirmen=Yaman Arıkan