Allah İçin Sabretmek

  • 29 Haziran 2018
  • 25 kez görüntülendi.

Sabrın en zayıfı Allah için sabretmektir.Bu avamın sabrıdır.Bunun üzerinde müridlerin sabrı vardır.O da Allah ile sabırdır.Bunun da üzerinde saliklerin sabrı olan,Allah’a karşı sabır vardır.Bu sözlerin anlamına gelecek olursak eğer;

Avamın Sabrı Allah İçindir : Yani sevabını umduğu ve cezasından korktuğu içindir

Müridlerin Sabrı Allah İledir : Yani Allah’ın kuvveti ve yardımı iledir.Onlar kendi nefislerinde hiçbir sabır ve ona karşı hiçbir kuvvet görmezler.Bilakis onların hali,ilmen ma’rifet olarak ve hal itibari ile La havle vela kuvvete illa billah (bütün güç ve kudret ancak Allah iledir) ifadesini gerçekleştirir.

Saliklerin (Allah’a Karşı) Sabır : Yani Allah’ın hükümlerine karşı sabır.Çünkü sabreden,kendini idare edeni müşahade eder ve kendi üzerinde cereyan eden,sevimli veya sevimsiz üzerine sevk edilmiş hükümlerine sabreder.İşte bu saliklerin sabrının derecesidir.

Doğrusu Allah için sabretmek,Allah’ın yardımı ile sabrın üstünde derece itibari ile ondan daha üstün ve yücedir.Çünkü Allah için sabır ‘uluhiyeti’ ile ilgili,Allah’ın yardımı ile sabır ‘rububiyeti’ ile ilgilidir.Uluhiyetle ilgili olan şey rububiyeti ile ilgili olandan daha mükemmel ve daha yücedir.Çünkü Allah için sabretmek ibadettir.O’nun yardımı ile sabır,yardım istemektir.İbadet gayedir.Yardım dilemek ise vasıtadır.Gayenin bizzat kendisi arzolunur,vasıta ise kendisinden başkası için kullanılır

Allah’tan yardım isteyerek sabır,Mü’min,kafir , itaatkar ve günahkar arasında ortaktır.Kainata dair hakikati gören herkes,O’nun yardımı ile sabreder.Allah için sabır ise,resullerin,peygamberlerin , sadıkların (sözü ve işi ancak doğru olanlar) ve iyyake na’budu ve iyyake nestain (Yalnız sana ibadet eder ve yalnız senden yardım dileriz)’in sırrını müşahade edenlerin mertebeleridir.

Allah için sabır,O’nun hakkı olan,O’na sevimli ve razı olduğu konuda sabırdır.

Allah’ın yardımı ile sabır :  Bu konuda da hoşlanılmayan konuda da olabilir.Mekruh ve mbahta da olabilir.Bunun mertebesi nerede,onunki nerede?

Hükümlerine Sabra gelince : Bu O’na sabırdır.Manasını anladıktan sonra ibarede münakaşaya gerek yoktur.Bu O’nun takdirlerine karşı sabırdır.Allah’a itaate sabret ve itaat ve emrinden çıkmaktan nefsini men etmek onun kaderlerine (takdirlerine) karşı sabırdan daha mükemmeldir.Çünkü itaat ve ma’siyete sabır,ihtiyari,severek ve tercih ederek yapılan sabırdır.Kainata dair hükümlerine sabır ise zorunlu sabırdır.Aralarında ne kadar mesafe var artık anlaşılmış oldu.

Yine bunun gibi Nuh,İbrahim,Musa ve İsa (a.s)’nın Allah uğrunda kendi seçimleri,fiilleri ve kavimlerine mukavemetleri sebebi ile başlarına gelenlere sabretmeleri,Allah uğrunda,Allah’ın onu denemesi ve imtihan neticesi -kendi fiilinin neticesi ile değil- Hz Eyyub (a.s)’un kendi başına gelenlere sabrından daha mükemmeldir.

Yine bunun gibi kurban edilen Hz İSmail (s.a) ile babası Hz İbrahim (a.s)’ın daha mükemmel olduğu,O’na itaate ve O’na itaat ve emirden çıkmamaya sabrın O’nun kaza ve kaderine karşı sabırdan daha mükemmel olduğu bilinmiş oluyor.Allah’tan yardım dileriz.O’na tevekkül edilir,ondan gayri kimsenin güç ve kuvveti yoktur.

Eğer denirse ki : Bu Allah’ın yardımı ile sabır Allah için sabırdan daha kuvvetlidir.Çünkü Allah’ın yardımı ile olan Allah’ın gücü ve kuvveti iledir.O’nun yardımı ile olana hiçbir şey karşı koyamaz ; hiçbir şey O’nun önüne dikilemez.Bu,hal ve tefsir erbabının sabrıdır.Bunun için onlar -ihlasları,zühdleri ve sabırları ile birlikte- O’nun yardımı ile sabredenlerden daha zayıftırlar.İşte bunun için sabrın en zayıfı Allah için olandır denmiştir.

Buna karşı denilir ki; Rütbeler dörttür.

Birincisi : Kmal rütbesi.Bu azim sahibi olanların mertebesidir.Allah ve Allah’ın yardımı ile sabırdır.SAbrı ile Allah’ın rızasını ister,Allah’ın yardımı ile sabreder,kendi güç ve kuvvetinden uzaklaşır.Bu,mertebelerin en kuvvetlisi,en yükseği ve en faziletlisidir.

İkincisi : Kendinde ne şu ne de bu olmasıdır.Bu mertebelerin en önemlisi ve yaratıkların en düşüğüdür.Bu,her türlü mahrumiyete ve yardımı kesmeye layıktır

Üçüncüsü : Allah’ın yardımı ile sabredenin mertebesidir.O yardım ile Allah’ın güç ve kuvvetine tevekkül eder,kendi güç ve kuvvetinden uzaklaşır.Fakat sabrı,Allah için değildir.Çünkü sabrı,Allah’ın kendisinden dini isteği konusunda değildir.Bu kişi isteğine ulaşır ve onu elde eder.Fakat akıbeti yoktur.Belki de akıbeti akıbetlerin en şerlisidir.

Bu makamda kafirlerin koruyucuları ve şeytani hal erbabı vardır.Çünkü onların sabırları Allah2ın yardımı ile değildir , ne Allah için ne de Allah hakkındadır.Kendilerinin hallerinin kuvvetine göre keşf ve tesirleri vardır.Onlar zalim padişahlar cinsindendir.Çünkü hal,itaatkar,günahkar , mü’min ve kafire verilen mülk gibidir.

Dördüncüsü :Kendisinde Allah için sabır olan kimsedir.Fakat o,Allah’ın yardımı ile sabırdan,O’na tevekkülden,O’na güvenmekten,O’na dayanmaktan nasibi zayıf olandır.Bu kimsenin akıbeti iyidir,fakat o zayıf ve acizdir,birçok isteğinde yardımsız bırakılmıştır.Çünkü iyyake na’budu ve iyyake nestain (Yalnız sana ibadet eder ve yalnız senden yardım dileriz)’den nasibi zayıftır.Ve Allah’tan gelen nasibi,Allah’ın yardımı ile olan nasibinden daha kuvvetlidir..Bu zayıf mü’minin halidir.

Allah için ve O’nun yardımı ile sabır,kuvvetli müminin halidir.Kuvvetli mü’min,zayıf mü’minden Allah’a daha sevimli ve daha hayırlıdır.

Allah için ve O’nun yardımı ile sabreden,azizdir ve övülmüştür.Her kim ne Allah için ne de Allah’ın yardımı ile sabırlı değilse,işte o kınanmıştır ve yardımsız bırakılmıştır.Her kim Allah’ın yardımı ile sabrediyor,fakat Allah için sabretmiyorsa,kudretlidir,kınanmıştır. Her kim de Allah için sabrediyor,Allah’ın yardımı ile sabretmiyorsa,acizdir,övülmüştür.



Kaynak : İbn Kayyım el-Cevziyye / Medaricu’s Salikin / bkz: 631-333